Ana Sayfa / Anadolu'da İlk Yerleşimler

 
Anadolu'da İlk Yerleşimler

 

 

 

İlk çağlardan itibaren Anadolu’ya (güneşin doğduğu yer) anlamına gelen "Anatolia" denirdi. Anadolu bir yarımada oluşu uygun iklimi doğal yapısı sebebiyle her devirde cazibe merkezi durumunda olmuştur. Bu sebeple Anadolu'nun geçmişi Yontma Taş Devri'ne kadar ulaşır.
Karain ve Beldibi mağaraları, Çayönü, Çatalhöyük, Hacılar, Truva, Alişar ve Alacahöyük Anadolu'nun tarih öncesi geçmişini aydınlatan önemli merkezleridir.
Eski çağlardan beri birçok kavim Anadolu’ya göç ederek yerleşmiş veya Anadolu'yu işgal etmişlerdir.

 
 
  
  
Çatalhöyük - Konya

Çatalhöyük, Konya'nın Çumra İlçesi sınırlarında olup, ilçenin 10 km. doğusunda yer almaktadır. Höyük, farklı yükseklikte iki tepe arasında olması nedeniyle çatal sıfatını almıştır. Çatalhöyük 1958 yılında James Mellaart tarafından keşfedilmiş ve ilk kazılar 1961-1963 yılları arasında yapılmıştır. Çatalhöyük insanlık tarihinin ilk yerleşim yeri olarak kabul edilmektedir. Yapılan kazılarda toplam 13 yapı katı ortaya çıkarılmıştır.

 
  
Aşıklıhöyük – Aksaray

Aşıklıhöyük, Aksaray ilinin yaklaşık 25 kilometre güneydoğusunda, Gülağaç ilçesi sınırları içinde yer almaktadır. Melendiz Nehri'nin kıyısında yer alan Aşıklıhöyük, Ihlara Vadisi'nin başladığı Selime'ye yaklaşık 5 kilometre uzaklıktadır. Aşıklıhöyük 180 x 230 metre çapında ve 15 metre yüksekliktedir.
Aşıklıhöyük ilk olarak 1963 yılında Edmund Gordon tarafından keşfedilmiştir. Aynı sene başlatılan çalışmalarda, yerleşimin tarihi M.Ö. 8000'li...

 

 
Arslantepe - Malatya

Doğu Anadolu'nun en büyük höyüklerinden birisi olan Arslantepe, Malatya il merkezinin 6 Kilometre kuzeyinde, Ordüzü köyünün yakınlarında bulunmaktadır. Arslantepe'de ilk araştırmalar 1932 yılında L. Delaporte tarafından başlatılmıştır. Geç Hitit Dönemini araştıran, Delaporte'yi, 1947 yılında C. Schaeffer takip etmiştir. 1961 yılında Roma La Sapienza Üniversitesi tarafından başlatılan kazılar günümüzde devam etmektedir.

 
Gavurkale - Ankara

Gavurkale, Ankara'nın Haymana ilçesinin hemen dışında yer alan Dereköy'de yer almaktadır.
Hitit ve Frig döneminde yerleşim olan Gavurkale, kayalara işlenen büyük kabartmaları ile dikkat çeker. İlk kazılar 1930 yılında Von der Osten tarafından gerçekleştirilmiştir.
Gavurkale'de bir tepe üzerinde yer alan kayalardaki kabartmalarda, insan boyutundan büyük iki erkek tanrı figürü ile birlikte tahtta oturan bir tanrıça...

 
Göbeklitepe – Şanlıurfa

Şanlıurfa'nın 15 Kilometre güneydoğusunda bulunan Göbeklitepe'nin tarihi M.Ö. 10. yüzyıla dayanır. Etrafında herhangi bir yerleşim olmayan Göbeklitepe, ibadet yeridir. Göbeklitepe, şu ana kadar keşfedilen tarihinin en eski insan eli ile inşa edilmiş tapınağı olarak kabul edilir.
Doğal bir tepenin üzerinde yer alan tapınağın çevresi düz çizgiler halinde dizilmiş taşlarla sınırlandırılmıştır. Tapınağın içinde T biçimli sütunlarda bir çok figür...

 
Beycesultan - Denizli

Beycesultan, Denizli ili, Çivril ilçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. 1950'li yıllarda Arzawa Krallığı'nın başkentini araştıran İngiliz Arkeolog James Mellaart ve Seton Lloyd tarafından keşfedilmiştir.

Batı Anadolu'nun en büyük höyüklerinden biri olan Beycesultan, yaklaşık 1 km çapında ve 25 metre yüksekliğindedir. Beycesultan Höyüğünde...

 
Büyüktepe - Bayburt

Büyüktepe Höyük, Bayburt ili, Demirözü ilçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. İlçenin yaklaşık 5 kilometre kuzeyinde Çiftetaş köyünde bulunan Büyüktepe, yaklaşık 25 x 180 metre çapında ve bulunduğu ovadan 25 metre yüksekliktedir.

Büyüktepe'de yapılan kazılarda, bölgedeki yerleşiminin M.Ö. 3500 yılında başladığı keşfedilmiştir. Bu tarihten itibaren Roma dönemine kadar...

 
Canhasan - Karaman

Canhasan Höyüğü, Karaman şehir merkezinin 15 kilometre kuzeydoğusunda bulunmaktadır. Canhasan bölgesinde 3 ayrı höyük bulunmuştur. Canhasan I Höyüğü Kalkolitik Çağ, Canhasan II Höyüğü, Hellenistik, Roma ve Bizans dönemleri , Canhasan III Höyüğü ise Neolitik Çağ'da yerleşime sahne olmuştur.

Canhasan I Höyüğü'nün çapı yaklaşık 400 x 400 metredir. Kazılarda, 7 yapı...

 
Çayönü - Diyarbakır

Diyarbakır'ın kuzeyinde, Ergani ovasında, Dicle Nehri'nin kenarında bulunan Çayönü 1963 yılında keşfedilmiştir. İlk kazılar Dr. Halet Çambel ve Prof Dr. Robert J. Braidwood tarafından başlatılmıştır.
Çayönü'den ilk yerleşim M.Ö. 10200 yıllarında olmuştur ve bölgede M.Ö. 4200'lü yıllara kadar yaşanmıştır. 6000 yıl boyunca birbirinden farklı mimari tasarımlarda binalar bulunmuştur (yuvarlak planlı kulübeler, ızgara plan, taş...

 
Değirmentepe - Malatya

Malatya il merkezinin 25 km kuzeydoğusunda; Battalgazi İlçesi'nin doğu-kuzeydoğusunda; Kuluşağı Köyü'nün 500 m kadar kuzeybatısında; köyden; günümüzde su altında kalan Meydancık Köyü'ne giden eski toprak yolun batı kenarındaydı. Karakaya Baraj göl sularının yüksek olduğu sürelerde su altında kalmakta; diğer zamanlarda su dışına çıkmakta; göle doğru bir burun teşkil etmektedir. Suların yükselip alçalmasından büyük oranda etkilenmektedir. Bu sebeple günümüzde...

 
Hacılar - Burdur

Hacılar Burdur'un 25 kilometre güneybatısında yer almaktadır. Toplam 9 yerleşim tabakası bulunan Hacılar'da ilk yerleşim M.Ö. 7000 yılları olarak tarihlendirilmiştir, Hacılar ayrıca Batı Anadolu'nun bilinen en eski yerleşimidir. Yerleşimi 1956 yılına İngiliz Arkeolog, James Mellaart keşfetmiştir.

Hacılar kazılarında bulunan yapılar, kare veya dikdörtgen...

 
Hallan Çemi - Batman

Batman’ın Kozluk ilçesi Kaletepe köyü sınırları içinde kalan Batman çayı kıyısındaki Hallan Çemi, neolitik döneme ait olup 10.000 yıllık bir geçmişi vardır. İnsanlığın yerleşik hayata geçiş yaptığı yerlerin başında gelir.

Hallan Çemi'deki Kazı çalışmalarında evler ve fırınlar bulunmuştur. Yapılar çember şekildedir. Çember yapılar, inşa edilmesi dikdörtgen yapılardan daha...

 
Ilıpınar - Bursa

Ilıpınar Höyüğü, Bursa ili Orhangazi ilçesi sınırları içerisindedir. 1987 yılında Hollanda Tarih ve Arkeoloji Enstitüsü başkanı Dr. Jacob Roodenberg başkanlığında başlatılan kazılar ile Kuzeybatı Anadolu'daki Son Neolitik ve İlk Kalkolitik Çağ kültürlerinin ortaya çıkmasına ön ayak olmuştur.

Ilıpınar'da yapılan kazılarda, ilk yerleşimin yaklaşık M.Ö 6000'li yıllara...

 
İkiztepe - Samsun

İkiztepe Höyüğü, Samsun ilinin Bafra ilçesinin 7 kilometre kuzeybatında yer almaktadır. Höyük yaklaşık olarak 400 x 200 metre çapında bir alan kaplamaktadır.İkiztepe Höyüğü kazıları ilk olarak 1974 yılında Prof. Dr. U. Bahadır Alkım tarafından başlatılmıştır. Tepe I ve Tepe II 'den oluşan İkiztepe'de yapılan araştırmaların sonucunda Tepe I'de İlk Tunç Çağı, Tepe II'de ise Tunç Çağı ve Kalkolotik Çağ kültürleri keşfedilmiştir.

 
Köşkhöyük - Niğde

Niğde’nin Bor ilçesine bağlı Bahçeli Beldesi yakınlarında bulunan Köşkhöyük'ün tarihi M.Ö. 6000 yıllına dayanmaktadır. Orta Anadolu'nun Neolitik dönemden kalan en önemli yerleşimler merkezlerinden birisi olan Köşkhöyük'te 4 büyük kültür tabakası keşfedilmiştir. Köşkhöyük'te ilk arkeolojik kazılar Prof. Dr. Uğur Silistreli tarafından 1981 yılında başlatılmıştır. Höyük yaklaşık 80 metre çapında ve 15 metre yüksekliğindedir.

 
Limantepe - İzmir

Limantepe, İzmir'in Urla ilçesinde yer almaktadır. Bölgede ilk kazılar 1950 yılında Ekrem Akurgal tarafından gerçekleştirilmiştir. Tunç çağı yerleşimi olan Limantepe'de daha önceki dönemler olan Neolitik ve Kalkolitik seramiklerde bulunmuştur. Tunç çağı yerleşiminin çevresi surlar ile çevrilmiştir. Yapılan kazılarda üç kültür katmanı keşfedilmiştir.

 
Nevali Çori - Şanlıurfa

Neolitik Çağ'ın bir diğer önemli yerleşimi de Nevali Çori'dir. Şanlıurfa'nın Hilvanlı ilçesinde yer alan Nevali Çori'nin tarihi M.Ö. 10000 yılına dayanmaktadır.
1993 yılında Atatürk Barajı suları yükselirken başlatılan kurtarma çalışmalarını Prof. Harald Hauptmann başkanlık etmiştir.

Nevali Çori, Anadolu'da inşa edilmesi güç dikdörtgen yapıların...

 
Norşuntepe - Elazığ

Norşuntepe Höyüğü, Elazığ il merkezinin 25 kilometre güneydoğusundadır. 1975 yılında Keban Barajı'nın tamamlanması ile baraj gölünün suları altında kalmıştır.
Norşuntepe, baraj sularının altında kalmadan önce bulunduğu ovadan yaklaşık 35 metre yükselmiştir. Höyüğün genişliği ise yaklaşık 500 x 300 metredir. Höyüğün bu denli yüksek olması, uzun süreden beri yerleşime ev sahipliği yaptığının göstergesidir. Norşuntepe'de yerleşim Kalkolitik çağdan Orta çağa kadar sürmüştür.

 
Soshöyük - Erzurum

Soshöyük, Erzurum'un Pasinler ilçesinde yer almaktadır. İlçenin 13 kilometre batısında yer alan Soshöyük, Doğu Anadolu Bölgesinde'da bulunan ender tarih öncesi yerleşimlerden birisidir. Oval biçimli höyük yaklaşık 1 hektar büyüklüğündedir. Çevresinin genişliği ise 150 x 300 metre boyutundadır. Soshöyük, bulunduğu Pasinler ovasından yaklaşık 25 metre yükselmektedir.

 
Tilkitepe - Van

Tilkitepe Van ilinin 8 kilometre güneyinde, Van Gölü'nün kıyısında yer almaktadır. Höyük yaklaşık 45 metre çapında ve 10 metre yüksekliğindedir. Tilkitepe Höyüğü ilk defa 1899 yılında İngiliz arkeolog Belck tarafından keşfedilmiştir. 1937 yılında ise Edward Rilley tarafından çalışmalar yeniden başlatıldı. Keşfedilen ilk kültür katındaki bulgular M.Ö. 5000 yılını işaret etmektedir.

 
Erbaba - Konya

Erbaba Höyüğü, Konya'nın Beyşehir ilçesinin 10 kilometre kuzeybatısındadır. Höyükteki çalışmalar 1968 yılında Kanadalı Jacques ve Louisse Alpes Bordaz çifti tarafından başlatılmıştır. Yapılan kazılarda, höyüğün M.Ö. 5500 yıllarına kadar geçmişi olduğu saptanmıştır.

Yaklaşık 80 metre çapında olan Erbaba Höyüğü'nde 4 kültür katı keşfedilmiştir. İlk üç kültür katmanında bulunan binaların temellerinde taş bloklar...

 
Kumtepe - Çanakkale

Kumtepe, Çanakkale il merkezinin güneybatısında, Kumkale’nin güneyinde; Çanakkale Boğazı’ndan 2.5 kilometre, Ege Denizi’nden ise 2 kilometre uzaklıkla yer alamaktadır. Kumtepe, yaklaşık 80 x 100 çapında ve bulunduğu ovadan 5 metre yükselmiş bir höyüktür.

Kumtepe Höyüğü, ilk olarak, Truva kazıları sırasında, 1934 yılında Cincinnati Üniversitesi’nden J.L. Caskey ve J.Sperling tarafından keşfedilmiştir. Uzun bir...

 
Karaz - Erzurum

Erzurum il merkezinin 15 kilometre kuzeybatısında, Ilıca ilçesi sınırları içinde yer alan Karaz, yaklaşık 15 metre yüksekliğinde ve 200 metre çapındadır.

Karaz'da ilk kazılar 1942-44 yılları arasında Türk Tarhi Kurumunca gerçekleştirilmiştir. Kazılar sonucunda, Osmanlı, Bizans, Demir Çağı ve İlk Tunç Çağı kültürlerinin varlıkları saptanmıştır. Karaz'ın en ilginç yanı M.Ö. 3000'li yıllar olarak tarihlendirilen Filistin'deki Kirbet ve Kerak yerleşimlerinde görülen kabartma bezekli...

 
Tülintepe - Elazığ

Tülintepe, Keban Baraj gölü tarafından sular altında kalmadan önce Elazığ ilinin yaklaşık 20 kilometre doğusunda bulunmaktaydı. Baraj sularının yükselmesiyle başlatılan kurtarma kazılarında Tülintepe'de ilk yerleşimin M.Ö. 5000 yıllarında olduğu keşfedilmiştir. Bu tarihte başlayan yerleşim Osmanlı dönemine kadar devam etmiştir.

Tülintepe yaklaşık olarak 200 x 250 metre çapında ve bulunduğu ovadan 20 metre yükselmiş bir höyüktür. Tulintepe’de bulunan yapı kalıntıları, iki ya da...

 
Yumuktepe – Mersin

Anadolu'nun en eski yerleşim yerlerinden biri olan Yumuktepe Höyüğü, Mersin'de yer almaktadır. Milattan önce yaklaşık 7500'lü yıllarda başlayan yerleşim, milattan sonra 1000 yılına kadar kesintisiz bir şekilde devam etmiştir. Tanıklık ettiği binlerce yıl boyunca sayısız sosyal, siyasal, ekonomik, kültürel ve teknolojik değişikliğe şahit olmuştur.
Höyükte ilk kazılar 1937 yılında İngiliz arkeolog, John Garstang tarafından başlatılmıştır. İlk çalışmalar ile höyüğün 33 yerleşim katına sahip olduğu anlaşılmıştır.

 
 

Ana Sayfa  -  İletişim  -  Yasal Uyarı

 
Türkiye Rehberi
Anadolu'da İlk Yerleşimler
Medeniyetler
Antik Kentler
Müzeler
UNESCO Dünya Mirası Listesi
Milli Parklar
Geleneksel Mutfak
Gezi Rehberi
Karadeniz Bölgesi
Marmara Bölgesi
Ege Bölgesi
Akdeniz Bölgesi
İç Anadolu Bölgesi
Doğu Anadolu Bölgesi
Güneydoğu Anadolu Bölgesi

Turizm

Turizm Çeşitliliği
Turizm Fuarları
Festival ve Etkinlikler
 
 
 
 

Pratik Bilgiler

Acil Telefonlar - İl Kodları
Ülke Telefon Kodları
Uluslararası Saat Farkı
Ölçü Değerleri
Vize
Gümrük
Konsolosluklar
 
 
Bu sayfada bulunan bilgiler, yazılar, fotoğrar 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasası ile koruma altına alınmıştır. Lanse Tanıtım ve Yayıncılık Hizmetleri Ltd.Şti.'den önceden yazılı muvafakat alınmaksızın, iş bu web sayfasındaki bilgi ve fotoğrafların kullanılması, ya da bilgilerin kısmen ya da tamamen kopyalanması, değiştirilmesi, yayınlanması, yayımlanması yasaktır